آیین کلنگزنی اولین گلخانه تولید نهال مرکبات عاری از ویروس (نهال گواهیشده) در جنوب کشور با حضور محمدمهدی برومندی معاون وزیر جهاد کشاورزی در امور باغبانی و شکراله حاجیوند رئیس موسسه تحقیقات علوم باغبانی در محل ایستگاه تحقیقات حسنآباد داراب برگزار شد.
به گزارش گیاهپزشکی ایران (ippn.ir) از روابط عمومی موسسه تحقیقات علوم باغبانی در این مراسم که روز یکشنبه ۲۳ خرداد ماه ۱۴۰۰ برگزار گردید، نماینده مردم داراب و زریندشت در مجلس شورای اسلامی، رییس و معاونین سازمان جهاد کشاورزی فارس، رییس و محققان مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی فارس، رییس و محققین ایستگاه تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی داراب و دیگر مسئولین استان و شهرستانی حضور داشتند.
مرکبات از اقتصادیترین محصولات باغی ایران است و سطح زیر کشت بارور مرکبات در کشور در حدود ۲۵۰ هزار هکتار و شامل در حدود ۱۰۰ میلیون اصله درخت است.
به دلیل بیماریهای مرکبات و مخصوصا بیماری زوال مرکبات و بیماریهای ویروسی و شبهویروسی و نیاز به جایگزینی نهال در باغهای درجه سه و مسن کشور و همچنین توسعه مرکبات در کشور هر ساله حدود ۴ تا ۵ میلیون اصله نهال مرکبات مورد نیاز است.
در کشورهای مرکباتخیز، عملکرد باغات تجاری عاری از بیماریهای ویروسی و شبهویروسی در حدود ۷۰ تن در هکتار میباشد، در صورتی که بطور مثال عملکرد باغات مرکبات استان فارس بطور میانگین ۲۵ تن در هکتار بوده است. یکی از دلایل عمده این افت عملکرد عدم استفاده از نهالهای سالم و گواهیشده است.
همچنین در سالهای اخیر بسیاری از باغات مرکبات در اثر بیماریهای ریشه و بیماریهای ویروسی و شبهویروسی و زوال مرکبات از بین رفتهاند که از دلایل مهم آن عدم استفاده از نهالهای سالم و گواهیشده میباشد.
اولین و مهمترین اقدام برای کنترل بیماریهای ویروسی و شبهویروسی مرکبات، تهیه و کاشت نهالهای عاری از ویروس و عوامل شبهویروسی است. تولید نهال سالم مرکبات نیز نیازمند پیوندک سالم و گواهیشده است که از باغات مادری تهیه میگردد.
با احداث باغات مادری ارقام تجاری مرکبات عاری از عوامل ویروسی و شبهویروسی میتوان به اهداف زیردست یافت:
۱- تولید انبوه پیوندک و نهال سالم قابل عرضه به بازار
۲- حفظ هویت ژنتیکی و باغبانی مرکبات بومی و مرغوب استان فارس و استانهای جنوبی کشور
۳- مهیا شدن امکانات و راهکارهای لازم برای بررسی ارقام وارداتی از نظر بیماریهای مختلف ویروسی
۴- شناسایی و تشخیص بیماریهای جدید که در فرآیند نمودهسازی (Indexing) (شاخصگذاری) ظاهر میگردند
۵- پیشگیری از گسترش بیماریهای ویروسی و شبهویروسی در مناطق مرکباتخیز
۶- زمینهسازی برای ایجاد اشتغال ازطریق سرمایهگذاری مطمئن در بخش باغداری
۷- احیای باغهای قدیمی که به علت آلودگی و غیراقتصادی شدن از گردونه تولید خارج میشوند
۸- فراهم شدن زمینه اعمال قوانین قرنطینهای در خزانهها و نهالستانها و کنترل ارقام وارداتی
۹- ترویج و تشویق نهالکاران به احداث نهالستانهای استاندارد و تولید علمی نهال مرکبات
با کلنگزنی و احداث و راهاندازی گلخانه تولید نهالهای گواهیشده عاری از ویروس در جنوب کشور، نهالهای سالم برای جایگزینی و توسعه باغهای مرکبات جنوب تامین خواهد شد که به کاهش خسارت بیماریهای ویروسی و شبهویروسی و افزایش عملکرد تولید خواهد انجامید.
