معاون کنترل آفات سازمان حفظ نباتات گفت: با تلاش همکاران سازمان حفظ نباتات و مـدیریت حفظ نباتات اســتانها و بهرهگیری از توان کلینیکهای گیاهپزشـکی، سال اول اعتبارسـنجی مدل پیشآگاهی پروانه چوبخوار پسته در مناطق مختلف کشور در سال زراعی ۹۹-۹۸ انجام شد.
مسعود لطیفیان درخصوص اهمیت آفت پروانه چوبخوار پسته و تهیه مدل پیشآگاهی آن اظهار داشت: در سالهای اخیر به دلیل حذف دشمنان طبیعی بر اثر کاربرد بیرویه و غیراصولی آفتکشها در باغات پسته، ضعف عمومی ناشی از تنشهای آبی و خشکسالی در بسیاری از باغات شرایط برای طغیان و خسارت شدید آفت فراهم شده و در حال حاضر پروانه چوبخوار پسته در زمره آفات درجه یک پسته در بسیاری از مناطق به حساب میآید.
وی افزود: ازآنجاییکه پسته از جمله محصولاتی است که اهمیت استراتژیک و صادراتی دارد، به دلیل سمپاشیهای بیرویه علیه آفات و بیماریها توسط برخی از کشاورزان، باقیمانده سموم در آن مسالهساز میباشد. لذا کاهش تعداد دفعات سمپاشی با تعیین زمان دقیق سمپاشی و استفاده از روشهای دیگر کنترل در قالب برنامههای مدیریت تلفیقی آفات ضروری است.
دکتر لطیفیان اضافه کرد: برای نیل به این منظور، تصمیمگیری بر پایه پیشآگاهی آفت شامل تعیین آستانه زیان اقتصادی و پیشبینی زمان و مکان ظهور آفت لازم میباشد. یکی از مهمترین مباحث اکولوژی، تاثیر افزایش و کاهش دما بر رشد و نمو جانوران خونسرد و گیاهان است که به صورت مدلهای فنولوژیک و براساس زمان فیزیولوژیک (روزدرجه) کاربرد دارند.
وی گفت: روش روزدرجه در مقایسه با دیگر روشها، کارایی زیادی در تصمیمگیری مدیریتی این آفت دارد و در بسیاری از کشورها استفاده میشود. در این روش، اطلاعات هواشناسی هر منطقه به همراه نتایج حاصل از تلههای فرمونی و اطلاعات زیستی حشره، مبنای محاسبه تعداد روزدرجات قرار گرفته و از این روش، میتوان زمان ظهور مراحل مختلف زیستی حشره را محاسبه کرد. همچنین با توجه به اثرات متقابل گیاه میزبان و فنولوژی آفت پروانه چوبخوار پسته، مطالعه روابط تکاملی آفت با گیاه میزبان در تصمیمگیریهای مدیریتی از اهمیت زیادی برخوردار است.
وی در پایان گفت: بر این اساس با هدف تعیین زمان دقیق کنترل، سازمان حفظ نباتات کشور بر آن شد تا با اجرای پروژههای اعتبارسنجی مدل پیشآگاهی پروانه چوبخوار پسته در ۹ استان کشور و در ۱۴ ایستگاه پیشآگاهی، مدل پیشآگاهی موجود در کشور را در اقلیمهای مختلف اعتبارسنجی کند تا در آینده بتوان مدلهای موجود را به سایر مناطق کشور نیز تعمیم داد. چراکه تعیین دقیق زمان کنترل در مصرف بهینه سموم و حفظ محیط زیست از اهمیت خاصی برخوردار میباشد. همچنین این امر میتواند در سیاستگذاریها و برنامهریزی توسط مسئولین و مدیران اجرایی در سطح کلان کشور بسیار کارساز و راهگشا باشد.
